Prześladowania w Tadżykistanie

Tadżykistan

22
ŚIP
2018
Tadżykistan
Religia
Islam
Ustrój
Demokracja
Ranking poprzednie lata
35
ISO
TJ
Tadżykistan
Tadżykistan
Chrześcijan
0,06
Populacja
8.86
Dyktatorska Paranoja
Presja ze strony islamu
Życie prywatne: 12.604
Życie rodzinne : 10.337
Życie społeczne : 9.696
Życie w państwie: 10.547
Życie w Kościele : 12.552
Przemoc fizyczna: 1.852

Okres badawczy: 1. Listopad 2016 – 31. Październik 2017

Podsumowanie

Spis treści

1.Pozycja w Światowym Indeksie Prześladowań

65 Punków/ Pozycja 22 (ŚIP 2017: 58 Punków/ Pozycja 35)

Z wynikiem 65 punktów Tadżykistan zajmuje 22 miejsce na liście Światowego Indeksu Prześladowań (WWL) 2018. Jest to wzrost o 7 punktów w porównaniu z okresem WWL 2017. Presja we wszystkich obszarach życia jest bardzo wysoka, a wynik obrazujący przemoc wzrósł o 2,4 punkta, tym samym zmieniając się z niskiego na wysoki. Tadżycki rząd pod przewodnictwem prezydenta Emomali Rahmona zaostrzył kwestie prawne dotyczące wolności religijnej i wzmocnił poziom inwigilacji środowisk religijnych. Liczba brutalnych incydentów (np. nalotów policyjnych, konfiskaty materiałów o treści religijnej, aresztowań, przesłuchań oraz przemocy fizycznej) znacznie wzrosła. Decyzja o tym, aby w ogólnej analizie WWL nie traktować odizolowanych wspólnot chrześcijan ekspatriantów jako osobnej kategorii daje lepszy obraz sytuacji, choć przyczynia się także do wyższego wyniku.

Spis treści

2. Główne siły napędowe prześladowań

Dyktatorska paranoja (Bardzo duże natężenie): Niedozwolone są wszelkie aktywności o charakterze religijnym wykraczające poza instytucje zarządzane i kontrolowane przez państwo. Presja ze strony władz zwiększyła się od roku 2015; odnotowuje się coraz więcej nalotów podczas spotkań kościelnych, a wierzący są często przesłuchiwani. Bardzo często można spotkać się z poglądem, iż członkowie wszelkiego rodzaju kościołów protestanckich to naśladowcy jakiejś obcej sekty, której celem – w sensie dosłownym – jest szpiegostwo oraz zniszczenie obecnego systemu politycznego. Z tej perspektywy osoby te muszą być nie tylko kontrolowane, ale nawet, jeśli to konieczne, usunięte. Kolejnym przejawem rządowych prób uporania się z tym “problemem” jest wpływanie na edukację religijną, niezależnie od religii.

Islamski ekstremizm (Duże natężenie): Jeśli rdzenni obywatele (którzy są muzułmanami) nawrócą się na chrześcijaństwo, muszą się liczyć z dużym prawdopodobieństwem prześladowań, a czasem nawet przemocy ze strony rodziny, przyjaciół oraz lokalnej społeczności jako form nacisku, aby powrócili do poprzedniej religii. Niektórzy konwertyci są zamykani w domach na długi czas, bici, a nawet wyrzucani z lokalnej społeczności. Lokalni mułłowie głoszą nauki wrogie konwertytom, co jeszcze bardziej pogłębia odczuwaną przez nich presję. W efekcie tego, osoby nawracające się na chrześcijaństwo robią wszystko, co w ich mocy, by utrzymać swą wiarę w ukryciu, stając się tym samym tak zwanymi krypto-chrześcijanami.

Sprawcy prześladowań

Urzędnicy rządowi oraz partie polityczne to sprawcy, których można w sposób bezpośredni powiązać z siłą napędową prześladowań, jaką jest dyktatorska paranoja. To właśnie oni odpowiedzialni są za naciski pochodzące ze strony władz. Dalsza rodzina, niechrześcijańscy przywódcy religijni oraz zwykli obywatele to sprawcy, których można powiązać z represjami ze strony islamskiego środowiska wycelowanymi w szczególności w konwertytów nawróconych na chrześcijaństwo. Są oni zatem odpowiedzialni za obecność siły napędzającej prześladowania, jaką jest islamski ekstremizm.

Spis treści

3. Kontekst

Tadżykistan to jedyny kraj w Środkowej Azji posługujący się językiem perskim, jako narodowym; w sensie kulturowym Tadżykistan ma więcej pokrewieństwa z Iranem i Afganistanem niż inne kraje Azji Środkowej. Jednocześnie jest on jednym z najbiedniejszych krajów w regionie i w dużej mierze zależnym od pieniędzy pochodzących z zagranicy – szacuje się, że około 20% całej populacji pracuje w Rosji oraz Kazachstanie. Biorąc po uwagę pozytywny aspekt tej sytuacji środki te pozwalają 60% populacji pokryć zapotrzebowanie na artykuły codziennej potrzeby; jednak z drugiej strony koszt społeczny jest bardzo wysoki, gdyż rodziny są rozłączone, a dzieci dorastają mając wokół siebie niewielu krewnych płci męskiej.

Tadżykistan łączy z Afganistanem 1200-kilometrowy odcinek linii granicznej. Fakt ten niesie ze sobą kilka konsekwencji: a) przez Tadżykistan przepływa ogromna ilość narkotyków przemycanych na Zachód z Afganistanu; b) Tadżycy (również ci mieszkający w Afganistanie) są mocno zaangażowani w islamskie rozgrywki militarne; c) wszystko co dzieje się po drugiej stronie granicy ma ogromny wpływ na sytuację w kraju. W chwili obecnej zachodnie siły wojskowe wycofują się z Afganistanu, a Tadżycy szukają pomocy u Rosji. Zaoferowali Rosjanom możliwość korzystania z bazy militarnej w zamian za ochronę granic przez rosyjskich żołnierzy.

1 marca 2015 roku przeprowadzono wybory parlamentarne w Tadżykistanie. Do tamtej pory był to jedyny kraj w regionie uznający opozycyjną partię polityczną – opierającą się na wartościach religijnych Islamską Partię Odrodzenia Tadżykistanu (IPOT). Wkrótce po wyborach, które jak się spodziewano wygrali zwolennicy prezydenta Emamoli Rahmona w kraju nastąpiła znacząca zmiana. W ciągu kliku miesięcy działalność IPOT została zdelegalizowana. Wprowadzono coraz surowsze ustawodawstwo, włączając w to kwestie religijne. W chwili obecnej Tadżykistan można uznać za kraj stojący w jednej linii z innymi dyktaturami Środkowej Azji.

Chrześcijanie to nie jedyna grupa zmagająca się z prześladowaniami ze strony rządu. Muzułmanie, judaiści, Świadkowie Jehowy – każda z tych grup doświadcza podobnej presji. Cała religijna działalność poddana jest inwigilacji.

Spis treści

4. Grupy chrześcijańskie dotknięte prześladowaniami

Społeczności chrześcijan ekspatriantów: Ekspatrianci wyznający chrześcijaństwo tworzą w Tadżykistanie odizolowane grupy i nie są ujęci w analizie WWL jako osobna kategoria chrześcijan.

Tradycyjne wspólnoty chrześcijańskie: Grupy te, z których największą jest Rosyjski Kościół Prawosławny (RKP) nie angażują się w działania ewangelizacyjne pośród Tadżyków. Ich funkcjonowanie jest raczej niezakłócone, gdyż rząd nie postrzega tej grupy, jako realnego zagrożenia dla reżimu. Co więcej nie widzi również żadnego interesu w prowokowaniu Rosji poprzez atakowanie RKP.

Społeczności chrześcijan konwertytów: Konwertyci wywodzący się ze środowisk muzułmańskich zmagają się z prześladowaniami z całym ich impetem. Oprócz ograniczeń narzucanych im przez rząd, znajdują się oni również pod silną presją ze strony członków rodziny, przyjaciół oraz lokalnej społeczności. W ich przypadku ten ostatni czynnik ma zdecydowanie największą siłę. Konwersja postrzegana jest jako zdrada wartości etnicznych, narodowych i religijnych oraz przynosi wstyd całej rodzinie.

Nietradycyjne wspólnoty chrześcijańskie: Kategoria ta, zaraz po konwertytach, to kolejna grupa chrześcijan zmagająca się z prześladowaniami (związanymi przede wszystkim z prowadzoną przez nich działalnością ewangelizacyjną). Baptyści, ewangelicy oraz zielonoświątkowcy cierpią z powodu licznych nalotów, gróźb, aresztowań oraz kar grzywny nakładanych na nich przez władze.

Spis treści

5. Obszary życia i przemoc fizyczna

Wzorzec prześladowań pokazuje, że:

  • Biorąc pod uwagę wszystkie obszary życia przeciętna presja wywierana na chrześcijan w Tadżykistanie wynosi 12.2, rosnąc z poziomu 11.2 w okresie WWL 2017.
  • Presja jest największa w obszarze życia prywatnego (zwłaszcza jeśli chodzi o osoby wywodzące się ze środowisk muzułmańskich) osiągając wynik 13.3 oraz w obszarze życia w kościele, gdzie wynik sięgnął poziomu 12.9. Można to powiązać bezpośrednio z dwiema siłami napędzającymi prześladowania, a obecnymi w Tadżykistanie: islamskim ekstremizmem oraz dyktatorską paranoją.
  • Wynik obrazujący przemoc to 4.3 i znacząco urósł w stosunku do niskiego poziomu 1.9 z okresu WWL 2017. Liczba incydentów takich jak pobicia i policyjne naloty wzrosła bardzo znacząco.

Życie prywatne: W teorii nie istnieją żadne prawne przeszkody do zmiany religii. Jednak kara za konwersję jest nieunikniona zwłaszcza ze strony członków rodziny. Osobiste praktykowanie wiary chrześcijańskiej jest wysoce ryzykowne w przypadku osób nawróconych z islamu, które są bite i zmuszane do wyrzeczenia się jej. Konwertyci zazwyczaj ukrywają literaturę i symbole chrześcijańskie z powodu możliwego odwetu ze strony rodziny. Także inni chrześcijanie muszą zachowywać ostrożność, jako że posiadanie takiej literatury oraz pokazywanie symboli chrześcijańskich może być traktowane jako forma ewangelizacji. Konwertyci muszą zachować ostrożność słuchając chrześcijańskich stacji radiowych, oglądając chrześcijańską telewizję, czy też odwiedzając takie strony internetowe, aby nie nakryli ich członkowie rodziny lub znajomi. Wysoce ryzykowne jest rozmawianie o wierze z członkami najbliższej rodziny, a także z innymi osobami, gdyż ludzie ci są gotowi zrobić wszystko (dopuszczając się czasem nawet zamknięcia bliskiej osoby w areszcie domowym), by konwertyta powrócił do poprzedniej wiary.

Życie w rodzinie: Powiązania religijne danej osoby nie są oficjalnie rejestrowane, jednak od czasu do czasu władze (muzułmanie z lokalnych społeczności) mogą stawiać przeszkody, gdy idzie o uzyskanie aktu urodzenia, zawarcia małżeństwa czy też aktu śmierci. Celebracja ślubu lub chrztu w obrządku chrześcijańskim spotyka się ze sprzeciwem ze strony rodziny oraz lokalnej społeczności. Od sierpnia 2011 roku wszelka działalność religijna osób, które nie ukończyły 18 roku życia jest ściśle zakazana. Chrześcijańska praca z młodzieżą musi teraz odbywać się w tajemnicy, bowiem odnotowano także przypadki nalotów na dziecięce obozy letnie. Dzieciom oraz młodzieży nie wolno uczęszczać na zajęcia szkoły niedzielnej ani pobierać nauk religijnych. Przedmioty o treści islamskiej są częścią szkolnego programu nauczania i wszystkie dzieci są zobowiązane do uczestnictwa w nich. Dzieci chrześcijan są często poniżane w szkołach w obecności innych. Część współmałżonków konwertytów zmuszana jest do separacji w wyniku pogróżek. Natomiast osoby nawrócone z islamu muszą się również liczyć z utratą prawa do dziedziczenia.

Życie w społeczeństwie: Na poziomie społecznym konwertyci oraz protestanci są bezustannie obserwowani: konwertyci doświadczają dużej presji (w formie gróźb i nękania), aby porzucili swą nową wiarę. Protestanci muszą być bardzo ostrożni podczas działań ewangelizacyjnych, gdyż mogą być zmuszeni do zmierzenia się z aktami przemocy. Małżeństwa są zazwyczaj aranżowane przez rodziców, a kobiety nawrócone na chrześcijaństwo stoją czasami w obliczu ryzyka porwań i przymuszenia do poślubienia muzułmanina. Wszyscy konwertyci naciskani są, by brać czynny udział w ceremoniach i świętach muzułmańskich. Dzieci konwertytów zmagają się z problemami w sferze edukacji. Są niejednokrotnie wyśmiewane przez nauczycieli oraz szkolnych kolegów. Osoby znane z tego, że są wyznawcami chrześcijaństwa mają dużo mniej możliwości rozwoju własnej kariery, a znalezienie zatrudnienia w biurach władz lokalnych jest niemożliwe. Społeczności oraz władze lokalne utrudniają chrześcijanom (w szczególności konwertytom) prowadzenie własnych biznesów. Płacenie łapówek w zamian za ochronę jest w Tadżykistanie powszechną praktyką, choć wcale nie wycelowaną tylko i wyłącznie w chrześcijan. Lokalna policja przesłuchuje chrześcijan regularnie.

Życie w państwie: Państwo deklaruje się jako świeckie. Konstytucja zapewnia ochronę prawa do wolności religijnej, jednak w praktyce rząd prowadzi politykę ograniczającą tę wolność. Niektórzy przywódcy szczebla lokalnego i regionalnego tworzą administracyjne bariery dla chrześcijan, które mogą się przejawiać np. w problemach z zarejestrowaniem kościołów. Wyjście alternatywne dla służby wojskowej nie istnieje, a osoby, które jej odmawiają lądują w więzieniach. Prawo wprowadzone w lipcu 2012 roku zabrania Tadżykom wyjeżdżania za granicę w celu pobierania nauk religijnych, nauczania lub nawiązywania kontaktów z zagranicznymi organizacjami religijnymi. Protestanci nie mają dostępu do stanowisk administracji rządowej, jako że uważa się ich za niegodny zaufania, obcy element, który może stanowić zagrożenie dla tadżyckiej społeczności. Od marca 2015 roku rząd rozprawia się ze wszystkimi organizacjami pozarządowymi. Działalność powiązana ze służbą kościelną, włączając w to pracę z młodzieżą oraz publikację materiałów o treści religijnej została ograniczona i poddana kontroli rządowej. Funkcjonariusze publiczni oraz członkowie lokalnych społeczności mają prawo szykanować, aresztować i przesłuchiwać chrześcijan, pozostając przy tym całkowicie bezkarni. Chrześcijanie cierpią też w wyniku stronniczego traktowania podczas procesów sądowych.

Życie w kościele: Wszelka działalność chrześcijańska jest poddana dokładnemu monitoringowi. Jedynie zarejestrowane grupy mają prawo do legalnej egzystencji, posiadania budynku, przeprowadzania spotkań oraz posiadania materiałów o treści religijnej. Otrzymanie prawa do rejestracji jest niezwykle trudne, a bez niego grupa jest nielegalna i musi liczyć się z nalotami policyjnymi. Prawo wprowadzone w sierpniu 2011 roku zakazuje wszelkiej działalności wśród młodzieży. Dlatego, że młodzi ludzie stanowią około 50% wszystkich wierzących, prawo to niesie ze sobą poważne konsekwencje. Konsulat ds. Religijnych musi zatwierdzać wszystkie kazania oraz materiały o treści religijnej. Szkolenie przywódców religijnych może odbywać się tylko i wyłącznie w ramach zarejestrowanych organizacji (a tych jest niewiele). Czasem grupy niezarejestrowane prowadzą taką działalność pod parasolem organizacji zarejestrowanych. Wszystkie media są kontrolowane przez państwo, co sprawia, że przedstawianie w nich treści chrześcijańskich jest niemożliwe. Dostęp do Internetu możliwy jest jedynie na drodze dostawców państwowych. Rząd nie pozwala chrześcijanom zakładać własnych szkół, organizacji czy też instytucji, podobnie jak nie zezwala na prowadzenie działalności charytatywnej, humanitarnej, medycznej, socjalnej oraz kulturalnej. Nawiązywanie jakichkolwiek kontaktów zagranicznych przez krajowe grupy religijne jest zakazane w ramach ograniczania przez rząd wszelkiej działalności religijnej.

Przemoc: Co najmniej trzy kościoły i dwie szkoły mające związki ze społecznościami chrześcijańskimi padły ofiarą nalotów ze strony władz w okresie WWL 2018. Bez wątpienia takich incydentów było dużo więcej – niedostateczna liczba raportów i doniesień wciąż pozostaje dużym problemem. Czworo chrześcijan na krótki czas zatrzymano w areszcie pod zarzutami rozprowadzania literatury chrześcijańskiej. Pastor Cholmatow został skazany na trzy lata więzienia w lipcu 2017 roku. Szacuje się, że około 20 chrześcijan zostało pobitych. Dwie kobiety nawrócone z islamu musiały uciec i ukryć się przed swoimi muzułmańskimi mężami oraz krewnymi. Jedna osoba ukrywa się przed policją, jakkolwiek żaden chrześcijanin nie został zmuszony do wyjazdu z kraju.

Przykłady:  

  • W lutym 2017 roku władze rozpoczęły serię nalotów na kongregacje będące częścią protestanckiego kościoła Sunmin Sunbogym (Dobra Nowina o Łasce) w północnym regionie Sogd. Chrześcijańskie śpiewniki oraz literatura zostały skonfiskowane. 10 kwietnia 2017 roku tajna policja aresztowała pastora Bachroma Cholmatowa z kongregacji Sunmin Sunbogym w mieście Chodżent, będącym stolicą regionu. Pastor wciąż przebywa w areszcie, a przetrzymywany pod zarzutem „działalności ekstremistycznej”. (Źródło: Forum 18)
  • W roku 2017 urzędnicy w Duszanbe zamknęli dwa żłobki. Jeden z nich został zamknięty po tym, jak urzędnicy znaleźli w nim śpiewnik chrześcijański, drugi z powodu zatrudniania protestantów. (Źródło: Forum 18)
  • 20 lipca 2017 roku Forum 18 podało doniesienia, iż pastor Bachrom Cholmatow ze wspólnoty Sunmin Sunbogym w mieście Chodżent został skazany na trzy lata więzienia. 42-letni więzień sumienia Cholmatow, który ma żonę i trójkę dzieci został aresztowany i zatrzymany przez tajną policję 10 kwietnia. Podczas procesu był przetrzymywany w policyjnym areszcie, a obecnie został przeniesiony do nieznanego więzienia.

Spis treści

6. Prognozy na przyszłość

Rząd wywiera potężny nacisk na wszystkie grupy postrzegane jako “dewianci”, włączając w to chrześcijan. Zacieśniając już obowiązujące prawo oraz stanowczo je egzekwując rząd pogarsza jeszcze bardziej trudną sytuację tej mniejszości. W szczególności prawo dotyczące młodzieży postawiło chrześcijan (oraz inne dotknięte nim mniejszości religijne) w prawnej próżni, jako że nie jest dokładnie wiadomym jakie działania są dozwolone, a które prawnie zakazane. Reżim w ostatnim czasie coraz bardziej przybiera kształt represyjnych rządów Środkowej Azji, a co za tym idzie oczekuje się, że sytuacja chrześcijan ulegnie dalszemu pogorszeniu w najbliższej przyszłości. Presja ze strony środowisk społecznych (wywierana w głównej mierze na osoby nawrócone z islamu) utrzyma się na tym samym poziomie.
 

Wszystkie pola są wymagane. E-mail będzie wysyłany za pośrednictwem programu pocztowego.

Drukuj Pobierz