Prześladowania w Republice Środkowoafrykańskiej

Republika Środkowoafrykańska

31
ŚIP
2022
Republika Środkowoafrykańska
Religia
Chrześcijaństwo
Ustrój
Republika Prezydencka
Ranking poprzednie lata
35
Republika Środkowoafrykańska
Chrześcijan
3,78
Populacja
5.02
Islamski ekstremizm
Zorganizowana korupcja
Ucisk ze strony klanu/plemienia
Życie prywatne: 11.500
Życie w rodzinie: 10.300
Życie w społeczeństwie: 13.000
Życie w państwie: 11.300
Życie w kościele: 10.100
przemoc fizyczna: 10.600

Sytuacja chrześcijan w Republice Środkowoafrykańskiej

Miejsce w rankingu

Miejsce 31 / 68 pkt (ŚIP 2021: Miejsce 35 / 66 pkt)

Okres badawczy: 01.10.2020 – 30.08.2021

Wnioski

Republika Środkowoafrykańska (RŚ) jest ogarnięta konfliktem od 2013 r., a większość kraju kontrolowana jest przez bojówki odpowiedzialne za szereg naruszeń praw człowieka. Chrześcijańscy przywódcy, którzy publicznie potępiają przemoc, otrzymują groźby, a podczas ataków kościoły są plądrowane i palone. Konflikt doprowadził do przesiedlenia tysięcy chrześcijan, którzy zostali zmuszeni do życia w obozach, utracili domy i środki do życia. Konwertyci na chrześcijaństwo cierpią prześladowania z rąk najbliższej rodziny. Lokalna społeczność często ostracyzuje nawróconych chrześcijan, a także stosuje przemoc, aby zmusić ich do wyrzeczenia się chrześcijaństwa.

Profil kraju w PDF

Poniższy profil kraju jest przetłumaczonym fragmentem z Country Dossier World Watch Research, działu badawczego Open Doors. Kompletną dokumentację w języku angielskim można pobrać tutaj.

Profil kraju w PDF

Skrócony profil w PDF

1. Tło

Od momentu uzyskania niepodległości w 1960 r. RŚA tonie w przemocy wynikającej z nakładających się napięć między ugrupowaniami zbrojnymi, grupami religijnymi i etnicznymi oraz pasterzami i rolnikami. Ugrupowanie Séléka dokonało w 2013 r. zamachu stanu, który doprowadził do konfliktu na tle religijnym i etnicznym. Od wyborów w 2016 r. prezydent Touadera za priorytet postawił sobie doprowadzenie do pojednania, a w 2019 r. podpisano polityczne porozumienie pokojowe. Nadal jednak dochodzi do starć między w przeważającej części muzułmańską Séléką a ochotniczymi jednostkami samoobrony zwanymi Antybalaka. Chociaż bojownicy Antybalaka są często określani mianem chrześcijan, są oni w większości animistami, a kościoły chrześcijańskie zdecudowanie się od nich odcięły.

Konstytucja z 2016 r. gwarantuje wolność wyznania i na ogół jest przestrzegana w praktyce. Stosunki między muzułmanami a chrześcijanami na pierwszy rzut oka wydają się dobre, ale istnieją pewne napięcia. W szczególności dotyczy to osób, które przechodzą z islamu na chrześcijaństwo. Chrześcijanie mieszkający na obszarach zdominowanych przez muzułmanów zgłaszali przypadki dyskryminacji i ataków na kościoły ze strony byłych członków grupy Séléka. Grupy rebeliantów Antybalaka atakują również kościoły i wszystkich chrześcijan, którzy sprzeciwiają się ich działalności. Pod koniec 2020 roku sytuacja jeszcze bardziej się skomplikowała, kiedy kilka grup zjednoczyło się w Koalicji Patriotów na rzecz Zmian (CPC) pod przywództwem byłego prezydenta Francoise Bozise. CPC próbowała zakłócić przebieg wyborów po tym, jak Trybunał Konstytucyjny orzekł, że nie może ona w nich startować. CPS i grupy, które utworzyły koalicję, terroryzują społeczeństwo, stosując przemoc i wymuszenia.

Kontekst religijny

Liczba wyznawców

%

chrześcijanie

3.780.000

75,3

muzułmanie

664.000

13,2

wyznawcy religii etnicznych    

527.000

10,5

wyznawcy bahaizmu

12.900

0,3

ateiści

700

0,0

agnostycy

37.900

0,8

2. Sytuacja w różnych regionach kraju

Prawa chrześcijan są najbardziej dotkliwie łamane w północnej i wschodniej części kraju, zdominowanej przez ludność muzułmańską, gdzie działają odłamy Séléki. Trudności napotykają również chrześcijanie we wschodniej części kraju, graniczącej z Sudanem.

3. Główne źródła prześladowań i dyskryminacji

Islamski ekstremizm

Przemocy wobec chrześcijan dopuszczają się w szczególności odłamy bojówek Séléka, np. Front Ludowy na rzecz Odrodzenia Republiki Środkowoafrykańskiej (FPRC) i Unia na rzecz Pokoju w Republice Środkowoafrykańskiej (UPC). Islamski ekstremizm jest również widoczny w łamaniu praw chrześcijan w muzułmańskich częściach kraju. Przywódcy islamscy nakładają ogromne podatki na chrześcijańskich przedsiębiorców i często rabują sklepy chrześcijan, aby ich zubożyć. Rodziny i wspólnoty prześladują konwertytów z islamu na chrześcijaństwo w północnej części kraju i na terenach graniczących z Sudanem.

Przestępczość zorganizowana oraz korupcja

Są one szczególnie widoczne, gdy bojownicy Antybalaka atakują kościoły i chrześcijan, zwłaszcza tych, którzy sprzeciwiają się ich brutalnej działalności. Chociaż grupa ta twierdzi, że chroni chrześcijan, z biegiem lat stało się jasne, że to nieprawda, ponieważ atakuje zarówno muzułmanów, jak i chrześcijan. Wysoki poziom bezprawia oznacza, że społeczność nie może liczyć na ochronę przed grupami przestępczymi.

Antagonizm klanowy

Źródłem antagonizmu klanowego są animiści/ATR i grupy plemienne. W RŚA motywy etniczne i religijne często idą w parze. Niektóre grupy mniejszości etnicznych są szczególnie narażone na ataki, na przykład Pigmeje Baka są zmuszani do pracy w niewolniczych warunkach. Grupy Antybalaka czasami zmuszają chrześcijan do wstępowania w ich szeregi.

4. Kogo dotykają prześladowania?

Tradycyjne społeczności chrześcijańskie

Kościół rzymskokatolicki jest największym wyznaniem w kraju z najszerszą siecią kościołów, przychodni i szkół. W trakcie i po zamachu stanu dokonanym przez Sélékę wiele kościołów zostało splądrowanych. Kościół katolicki był silnym głosem wzywającym do pokoju i pojednania, a także zapewniał miejsca schronienia cywilom, zarówno muzułmanom, jak i chrześcijanom, uciekającym przed atakami. W rezultacie kościoły katolickie często stawały się celem ataków.

Społeczności konwertytów

Konwertyci ze środowisk muzułmańskich spotykają się ze sprzeciwem i naciskami ze strony członków rodziny, aby wyrzekli się chrześcijaństwa. Większość z nich z obawy przed atakami muzułmańskich agitatorów nie bierze udziału w praktykach religijnych, zwłaszcza na północnych zdominowanych przez muzułmanów obszarach kraju.

Nietradycyjne społeczności chrześcijan

Wspólnoty ewangelikalne i zielonoświątkowe stały się obiektem ataków ze strony byłych bojowników Séléki. Ostatnio bardzo wzrosła liczba osób, które chcą przyłączyć się do tych wspólnot chrześcijańskich.

5. Szczegółowe dane na temat przemocy i wywieranej presji

Poziomy przemocy i presji

Życie prywatne 9.0
Życie w rodzinie 8.6
Życie w społeczeństwie 13.6
Życie w państwie 9.6
Życie w kościele 11.4
przemoc fizyczna 15.6

 

Maksymalna liczba punktów dla każdej z sześciu kategorii wynosi 16,7 pkt. Łączna liczba punktów dla sześciu kategorii wynosi 100 pkt (6 x 16,7 = 100).

Życie prywatne

Osoby, które przeszły z islamu na chrześcijaństwo często są źle traktowane przez członków swoich rodzin. Rodzina może odmówić im wsparcia finansowego. Na zdominowanej przez muzułmanów północy, gdzie działają odłamy Séléki, konwertyci ryzykują życiem, jeśli posiadają materiały chrześcijańskie. Bojownicy Séléki bez ostrzeżenia wchodzą do domów ludzi i zabijają każdego przyłapanego na czytaniu Biblii.

Życie rodzinne

Często zdarza się, że po przejściu jednego z małżonków na chrześcijaństwo, rodzina i lokalna społeczność wywierają nacisk na muzułmanina w związku, aby się rozwiódł/a. Ponadto konwertyci niemal automatycznie tracą prawa do należnego im spadku w przypadku śmierci członka rodziny. Na obszarach kontrolowanych przez grupy rebeliantów, gdzie rodzice dzieci zostali zabici lub zmuszeni do ucieczki, wszystkie pozostawione dzieci pozostają na łasce napastników. Czasami są zabijane.

Życie w społeczeństwie

Rząd utracił skuteczną kontrolę nad wieloma obszarami kraju. Na obszarach zdominowanych przez muzułmanów chrześcijanie są często dyskryminowani, zwłaszcza tam, gdzie w mniejszym lub większym stopniu obowiązuje prawo szariatu. Grupy rebeliantów monitorują społeczności na swoich terenach. Powstają grupy ochotników, których zadaniem jest tropienie dżihadystów. W kontekście trwającego konfliktu chrześcijanie (zwłaszcza młode dziewczęta) padają ofiarą ataków i uprowadzeń. Członkowie społeczności muzułmańskiej zazwyczaj nie chcą dzielić się zasobami wspólnoty (takimi środki medyczne) z konwertytami na chrześcijaństwo, zwłaszcza w odległej północnej części kraju.

Życie w kraju

Na obszarach kontrolowanych przez byłych bojowników Séléki wszystkie środki transportu znajdują się pod kontrolą muzułmanów, co utrudnia chrześcijanom przemieszczanie się. Kiedy dochodzi do aktów przemocy, szczególnie narażone na niebezpieczeństwo są osoby duchowne, które podróżują między kościołami w celu wykonywania swojej pracy. W regionach, gdzie władzę sprawują grupy rebeliantów, chrześcijanie są dyskryminowani, a czasem atakowani, co zmusza ich do ucieczki z domu i kraju.

Życie w kościele

Chociaż oficjalnie państwo nie inwigiluje kościołów, cywile są obserwowani przez różne grupy rebeliantów, którzy doszukują się ewentualnych powiązań z innymi grupami zbrojnymi. Odnotowano wiele ataków, w tym przerywanie nabożeństw i palenie kościołów.

Przykładowe akty przemocy w opisywanym okresie sprawozdawczym

  • W styczniu 2021 r. kościoły były miejscami schronienia dla ludzi uciekających przed atakami. To z kolei sprawiło, że kościoły stawały się celem ataków.
  • W czerwcu 2021 r. uzbrojona grupa zaatakowała konwój złożony z chrześcijańskich misjonarzy wracających ze spotkania w pobliżu osi Alindao-Bambari. Napastnicy podpalili siedem pojazdów.

6. Perspektywa 5-letnia

Rok

Miejsce

Pkt

2022

31

67,67

2021

35

65,69

2020

25

67,92

2019

21

69,71

2018

35

60,93

Wzrost o dwa punkty w ŚIP 2022 jest wynikiem pogłębiającego się konfliktu w kraju, który dotyka chrześcijan we wszystkich aspektach ich życia. Wiele grup dżihadystów połączyło się i zawarło sojusze z innymi grupami zbrojnymi. Niektóre grupy mają w swoich szeregach zagranicznych bojowników, którzy walczą, aby ustanowić państwo szariatu, podczas gdy inni dżihadyści dążą po prostu do przejęcia władzy. Wynik dotyczący przemocy utrzymał się na skrajnym poziomie (15,6 punktu), wpływając na presję we wszystkich sferach życia.

7. Czym różnią się prześladowania mężczyzn i kobiet?

Kobiety: Lata przemocy i niestabilności politycznej sprawiły, że chrześcijańskie kobiety i dziewczęta są szczególnie narażone na gwałty, przesiedlenie, uprowadzenia i przymusowe małżeństwa jako formy prześladowań religijnych. Wykorzystywanie seksualne jest powodem wstydu, traumy a także ciąży. Wysokie wskaźniki przemocy seksualnej sprawiają, że rodzice z obszarów wysokiego ryzyka obawiają się posyłać dziewczynki do szkoły. Zależność od rodziny oznacza, że prześladowania z rąk członków rodziny w większym stopniu dotykają kobiety, a istotnym czynnikiem są również potrzeby finansowe. Na obszarach zdominowanych przez muzułmanów, kobiety są zmuszane do przestrzegania islamskiego kodeksu ubioru, a konwertytkom grozi areszt domowy i przymusowe małżeństwo ze starszym muzułmaninem.

  • Uprowadzenia
  • Dyskryminacja w szkole/ poprzez dostęp do edukacji
  • Nękanie ekonomiczne poprzez grzywny
  • Zmuszanie do przestrzegania nakazów związanych z ubiorem
  • Wymuszone małżeństwo
  • Wypędzenie z domu
  • Celowe uwodzenie
  • Handel ludźmi
  • Przemoc seksualna
  • Przemoc słowna

Mężczyźni: Mężczyźni chrześcijanie są zabijani lub przetrzymywani w niewoli przez radykalne bojówki. Przywódcy kościelni są szczególnym celem, są fałszywie oskarżani, a nawet atakowani podczas nabożeństw. Mężczyźni są również dyskryminowani w pracy, ponieważ przywódcy islamscy kontrolują wszystkie targowiska, kontrolują handel, nakładają wysokie podatki na chrześcijańskich przedsiębiorców, a nawet rabują sklepy chrześcijan. Chrześcijanie są przymusowo rekrutowani do rebelianckich grup bojowników, dyskryminowani w ramach państwowej służby wojskowej, są zatrzymywani i torturowani. Uprowadzenia, zabójstwa, groźby i grabienie mężczyzn mocno wpływają na całe rodziny.

  • Uprowadzenia
  • Uwięzienie przez władze państwowe
  • Pobór do wojska/milicji/służba wbrew sumieniu
  • Śmierć
  • Przemoc fizyczna
  • Przemoc psychiczna

8. Sytuacja innych mniejszości religijnych

Według raportu o przestrzeganiu wolności religijnej Departamentu Stanu USA za rok 2020 muzułmańska ludność cywilna w południowych częściach kraju (gdzie jest mniejszością) była atakowana przez grupy Antybalaka, w których przeważają animiści. Przed Międzynarodowym Trybunałem Karnym toczy się obecnie proces dwóch zbrodniarzy wojennych, obu przywódców sił Antybalaka. W kontekście trwającego konfliktu mniejszości religijne nie są głównym celem ataków. Wyznawcy małych mniejszości religijnych napotykają jednak na wyzwania w społecznościach, w których żyją.

9. Modlitwa

Módl się za Republikę Zachodnioafrykańską:

  • Aby Bóg przyniósł trwały pokój i stabilność w Republice Środkowoafrykańskiej.
  • O ochronę dla chrześcijan, którzy dają świadectwo o Chrystusie, szczególnie dla pastorów i ich rodzin, którzy często są narażeni na największe niebezpieczeństwa.
  • Aby Bóg zachęcał i ochraniał partnerów Open Doors, którzy pracują, by wyposażać Kościół - mimo, że stoją w obliczu tak wielu podobnych zagrożeń.